سیستم های مدیریت کیفیت

کار استاندارد و دستورالعمل‌های مربوط به کار استاندارد از واژگان جدیدی است که به‌واسطه‌ی الزامات خاص مشتریان و طرح در استناندارد IATF 16949 هم‌اکنون دارای ابهاماتی برای تدوین در سیستم‌های مدیریت و ارائه در ممیزی‌های خاص مشتری است.
در این نوشته، نمونه‌ای عمومی از دستورالعمل کار استاندارد به همراه هشت کاربرگ کمکی در قالب یک فابل Excel ارائه شده است. این تمامی این کاربرگ‌ها عمومی است و ممکن است شما برای استفاده از آنها در سیستم مدیریت کیفیت خود نیازمند تغییراتی در آنها باشید.
در ادامه‌‌ی این نوشته، در ابتدا الزامات استاندارد IATF 16949 در رابطه با کار استاندارد طرح می‌شود تا الزامات این استاندارد بین‌المللی یادآوری شوند. پس از آن توضیحات اجمالی در رابطه با هر فرم ارائه می‌شود تا تدوین آنها در سیستم مدیریت کیفیت تسهیل شود.
از تمامی مخاطبین گرانقدر انتظار داریم با ارائه‌ی نظرات ارزشمند خود ما را در ارائه‌ی نوشته‌هایی مناسب‌تر یاری رسانند.
شما می‌توانید تمامی فرم‌های پیش‌گفته را در قالب یک فایل در انتهای نوشته دریافت (Download) نمایید.

الزامات IATF 16949 در رابطه با کار استاندارد 

۱-۲-۳-۸ طرح‌ریزی طراحی و توسعه
هدف از این الزام، حصول اطمینان سازمان از توجه به تمامی ذی‌نفعان تحت تأثیر داخل سازمان و، حسب اقتضاء زنجیره‌ی تأمین در طرح‌ریزی طراحی و توسعه است. توسعه و بازنگری تحلیل ریسک فرآیند تولید ضمن دستورالعمل‌های کاری استانداردشده به عنوان نمونه‌ای از نقاط استفاده از چنین رویکرد چند انتظامی در این بخش طرح شده است.

۳-۳-۳-۸ مشخصّات ویژه
در این بخش سازمان ملزم به استفاده از یک از رویکرد چند انتظامی برای ایجاد، تدوین و پیاده‌سازی فرآیند (فرآیندهای) شناسایی مشخصّات ویژه، شامل موارد تعیین شده توسط مشتری و تحلیل ریسک انجام شده توسط سازمان شده است؛ که ضمن آن باید تمامی مشخصّات ویژه در دستورالعمل‌های کاری/ اجرایی استانداردشده تدوین شده باشند.
مشخصّات ویژه مندرج در دستورالعمل‌های کار استاندارد باید با نشانه‌گذاری‌های خاص شناسایی شده و قابل مشاهده باشند.

۲-۵-۳-۸ خروجی طراحی فرآیند تولید
در این بخش، دستورالعمل‌های کار استاندارد به عنوان خروجی طراحی فرآیند تولید عنوان می‌شود.

۲-۱-۵-۸ دستورالعمل‌های کاری اپراتور استاندارد و استانداردهای دیداری
در این بخش، دستورالعمل‌های کاری اپراتور استاندارد به‌طور مشخص مورد توجه قرار گرفته و الزامات زیر طرح می‌شوند:

سازمان باید اطمینان حاصل نماید که مدارک کاری استاندارد شده:
الف) به کارکنان مسئول اجرای کار ابلاغ و تفهیم شده است؛
ب) خواناست؛
پ) به زبان (زبان‌های) قابل درک توسط کارکنان مسئول برای پی‌گیری آنها ارائه شده است؛
ت) برای استفاده در محل (محل‌های) کار تعیین شده در دسترس هستند.
مستندات کاری استاندارد شده، همچنین باید شامل قوانین برای ایمنی اپراتور باشند.

۱-۱-۶-۵-۸ تغییر موقّت کنترل‌های فرآیند
در این بخش، دسترسی به دستورالعمل‌های کاری استانداردشده، برای هر روش کنترل فرآیند جایگزین الزام می‌شود.

کاربرگ ۱ کار استاندارد: ظرفیّت فرآیند (Process Capacity Sheet)
نمودار ظرفیت فرآیند برای محاسبه‌ی ظرفیّت هر ماشین برای تصدیق ظرفیّت واقعی و شناسایی و محدودسازی گلوگاه‌ها استفاده می‌شود. ظرفیّت فرآوری در هر شیفت بر مبنای زمان در دسترس تولید، زمان تکمیل و زمان تغییر ابزار (و سایر مؤلفه‌ها حسب نیاز) برای هر محلّ کاری محاسبه خواهد شد.

گاربرگ ۲ کار استاندارد: جدول ترکیب کار استاندارد (Standardized Work Combination Table)
جدول ترکیب کار استاندارد ترکیب زمان کار دستی، زمان حرکت و زمان فرآوری توسط ماشین را برای هر فعالیّت در توالی تولید را نشان می‌دهد. این فرم جزئیات بیشتر ی از ابزار طراحی فرآیند نسبت به نمودار موازنه‌ی اپراتور (Operator Balance Chart) ارائه می‌دهد. این امر می‌تواند برای شناسایی اتلاف‌های انتظار و تولید اضافی، و تصدیق کار-در-جریان (WIP) بسیار مفید باشد.

کاربرگ ۳ کار استاندارد: نمودار کار استاندارد (Standardized Work Chart)
نمودار کار استاندارد حرکت‌های اپراتور و محل‌های مواد در نعامل با ماشین و طرح‌ جانمایی کلّی را نشان می‌دهد. این فرم می‌تواند نشان‌دهنده‌ی ضرب‌آهنگ، زمان چرخه، توالی کار و تعداد کار-در-جریان (WIP) را نشان دهد.

کاربرگ ۴ کار استاندارد: دستورالعمل شغلی (Job Instruction Sheet)
کاربرگ دستورالعمل شغلی برای آموزش کارکنان جدید استفاده می‌شود. این کاربرگ گام‌های اجرایی کار را فهرست می‌نماید، و هر-گونه اختلال ویژه که ممکن است برای اجرای ایمن شغل به‌همراه بالاترین کیفیت و بهره‌وری را با جزئیات طرح می‌نماید. این  کاربرگ هم‌چنین می‌تواند برای باز-ارائه‌ی عملیّات درست برای کارکنان با تجربه مفید باشد.

ماتریس آموزش‌های مهارتی (Skills Training Matrix)
ماتریس آموزش‌های مهارتی مهارت‌های مورد نیاز و محقق-شده برای هر یک از کارکنان را نشان می‌دهد. هم‌چنین زمان‌بندی آموزش باید نشان داده شده باشد.

نمودار هماهنگ‌سازی کار (Operator Balance Chart)
نمودار هماهنگ‌سازی کار (OBC) یک ابزار گرافیکی است که زمینه‌ی ایجاد جریان مداوم را در یک فرآیند چند-مرحله ای و چند-اپراتوری را از طریق توزیع عناصر کار در ضرب‌آهنگ تولید فراهم می‌سازد.

کاربرگ یا تابلوی تجزیه و تحلیل تولید (Production Analysis Board)
کاربرگ یا تابلوی تجزیه و تحلیل تولید، آنچه را که باید در خروجی سلول (یا خط تولید) استقرار یابد تا اثربخشی واقعی در برابر اثربخشی طرح‌ریزی شده در پایه‌ی هر یک ساعت نشان دهد را بیان می‌نماید. فقط حفظ نگاه دقیق به فرآیند هدف واقعی نیست و  مشکلات باید به اقدامات اصلاحی تبدیل شده باشند.

کاربرگ مطالعات فرآیند (Process Study Sheet)
کاربرگ مطالعات فرآیند برای زمان‌سنجی عملیّات به‌کار برده می‌شود. در این مطالعات باید به موارد زیر توجه شده باشد:

• جمع آوری زمان‌های واقعی فرآیند
• استقرار در محلّی که بتوان حرکت‌های دست اُپراتور را دید
• زمان‌سنجی جداگانه‌ی هر عنصر کاری
• تکرار زمان‌سنجی جداگانه‌ی هر عنصر کاری
• مشاهده‌ی یک اًپراتور ماهر در زمینه‌ی اجرای فرآیند
• تفکیک همیشگی زمان عملیّاتی کارکنان و زمان ماشین
• تعیین حداقل زمان تکرار-پذیر برای هر عنصر
• به‌خاطر داشتن ضوابط پای کار

دانلودنمونه‌ی فرم کار استاندارد
به‌همراه فرم‌های کمکی (کاربرگ‌های اطّلاعات)
Standardized Work Instruction Template