مدیریت ارزش کسب شده که با عنوان های Earned value management (EVM) و یا Earned value project/performance management (EVPM) نیز بیان می شود، تکنیکی جهت اندازه گیری عملکرد پروژه (محدوده،زمان و هزینه) می باشد.
با کمک این تکنیک می توان به سوال هایی از قبیل اینکه:
از برنامه زمانی پروژه جلو و یا عقب هستیم؟
در حال حاضر بیشتر از بودجه مصوب پروژه خرج شده است یا کمتر؟
پیش بینی هزینه برای کارهای باقیمانده پروژه چقدر است؟
انحراف زمانی و انحراف هزینه ای پروژه چقدر است؟
و …
پاسخ داد.
معیار های پایه ای تکنیک Earned Value شامل :
- PV (Planned Value)
- EV (Earned Value)
- AC (Actual Cost)
می باشد که بر اساس این سه معیار می توان دیگر شاخص های عملکردی و همچنین میزان انحراف پروژه را از لحاظ زمان و هزینه محاسبه کرد.
- PV (Planned Value)
به معنی ارزش (بودجه) کار برنامه ریزی شده.
نام دیگر آن BCWS بوده که مخفف کلمات Budget Cost of Work Schedule می باشد.
PV هر فعالیت از طریق فرمول زیر محاسبه می شود:
PV = % Complete (Planned) x Task budget
بودجه برآوردی فعالیت x درصد پیشرفت برنامه فعالیت =PV
به عنوان مثال اگر درصد پیشرفت برنامه ای فعالیتی تا تاریخ گزارش 80% باشد و بودجه برآوردی آن 1000$ در نتیجه :
800$=PV = 80% x 1000$
- EV (Earned Value)
به معنی ارزش (بودجه) کار انجام شده (کسب شده)
نام دیگر آن BCWP بوده که مخفف کلمات Budget Cost of Work Performed می باشد.
EV هر فعالیت از طریق فرمول زیر محاسبه می شود:
EV = % Complete (Actual) x Task Budget
بودجه برآوردی فعالیت x درصد پیشرفت واقعی فعالیت =EV
به عنوان مثال اگر درصد پیشرفت واقعی فعالیتی تا تاریخ گزارش 50% باشد و بودجه برآوردی آن 1000$ در نتیجه:
500$=EV = 50% x 1000$
- AC (Actual Cost)
به معنی هزینه واقعی کار انجام شده.
نام دیگر آن ACWP بوده که مخفف کلمات Actual Cost of Work Performed می باشد.
AC فعالیت ها شامل هزینه واقعی انجام و یا تکمیل فعالیت مورد نظر تا تاریخ گزارش بوده که در واحد مالی سازمان پروژه ثبت می شود مانند: نیروی انسانی(حقوق و مزایا)، متریال، تجهیزات، ماشین آلات ،پیمانکاران فرعی ،هزینه های ثابت و ..
*نکته: معیارهای EV,PV و AC با توجه به میزان در دسترس بودن اطلاعات پروژه می تواند در سطح فعالیت،بسته کاری
و یا سطوح بالاتر WBS ،محاسبه شوند.
از دیگر معیارهایی که در بخش اول آشنایی با تکنیک ارزش کسب شده معرفی می شود BAC می باشد:
- BAC (Budget At Completion)
به معنی بودجه تکمیل کار.
به عبارت دیگر به مجموع PV ها در زمان اتمام قرارداد (زمان مصوب) ،BAC گفته می شود.
مثال EVM در نرم افزار P6:
در پروژه زیر BAC پروژه 1200 دلار برآورد شده است:
*فرض کنید تاریخ گزارش(Data Date) 18 اکتبر باشد :
پیشرفت برنامه ای فعالیت A تا تاریخ گزارش برابر 100% در نتیجه PV آن :
PV = 100% x $80 = $80
همچنین پیشرفت برنامه ای فعالیت B تا تاریخ گزارش برابر 40% در نتیجه PV آن :
PV = 40% x $560 = $224
PV کل تا تاریخ گزارش:
$304=$80+224$
تا تاریخ گزارش فقط فعالیت A با درصد پیشرفت واقعی 75% انجام شده است در نتیجه EV آن :
EV =75% x $80 =$60
واحد مالی تا تاریخ گزارش اعلام نموده است که برای فعالیت A هزینه ای برابر $ 100 ثبت شده است در نتیجه:
AC=100$
در بخش اول خلاصه ای از تکنیک Earned Value و شاخص های پایه ای این تکنیک به همراه مثال توضیح داده شد.
در این بخش شاخص های عملکردی این تکنیک معرفی می شود.
شاخص های اندازه گیری عملکرد در Earned Value:
- CV (Cost Variance)
به معنی انحراف هزینه بوده و میزان انحراف بین ارزش کار کسب شده (EV) با میزان هزینه واقعی کار انجام شده (AC) را نشان می دهد و فرمول آن برابر است با :
CV = EV- AC
اگر عدد بدست آمده از فرمول،مثبت باشد،به معنی آن است که هزینه فعالیت (پروژه) کمتر از بودجه مصوب تکمیل کار (BAC) است که به این حالت Under-run گفته می شود. و اگر عدد حاصل شده،منفی باشد،یعنی هزینه فعالیت (پروژه) بیشتر از بودجه مصوب تکمیل کار (BAC) است که به این حالت Over-run می گویند و اگر برابر صفر باشد بیانگر آن است که فعالیت (پروژه) مطابق بودجه (On Budget) هزینه شده است.
- CPI (Cost Performance Index):
به معنی شاخص عملکرد هزینه می باشد و معیاریست برای اندازه گیری کارایی هزینه و از نسبت ارزش کار کسب شده (EV) به هزینه واقعی کار انجام شده (AC) حاصل می شود و فرمول آن برابر است با:
CPI=EV/AC
عدد بدست آمده از این فرمول شامل سه حالت زیر می باشد:
1- بزرگتر از یک :به معنی آن است که به ازای یک ریال خرج شده در پروژه،بیش از یک ریال کار انجام شده است.
2- برابر با یک: به معنی آن است که به ازای یک ریال خرج شده در پروژه، یک ریال کار انجام شده است.
3- کوچکتر از یک: به معنی آن است که به ازای یک ریال خرج شده در پروژه، کمتر از یک ریال کار انجام شده است.
- SV (Schedule Variance)
به معنی انحراف زمانبندی است و میزان انحراف بین ارزش کار کسب شده (EV) با میزان ارزش کار برنامه ریزی شده (PV) را نشان می دهد و فرمول آن برابر است با:
SV = EV- PV
به عبارت دیگر SV به ما می گوید آیا حجم کار انجام شده با آنچه برنامه ریزی کرده بدبم ،مطابقت دارد یا خیر.
اگر عدد بدست آمده از فرمول مثبت باشد نشان دهنده آن است که از زمانبندی جلوتر هستیم (Ahead of Schedule) و اگر منفی باشد بیانگر آن است که از زمانبندی عقب هستیم (Behind Schedule) و اگر برابر صفر باشد به معنی آن است که فعالیت (پروژه) مطابق زمانبندی (On Schedule) است.
- SPI (Schedule Performance Index)
به معنی شاخص عملکرد زمانبندی است و معیاری است برای اندازه گیری کارایی زمانبندی پروژه و از نسبت ارزش کار کسب شده (EV) به ارزش کار برنامه ریزی شده (PV) به دست می آید :
SPI =EV/ PV
عدد بدست آمده از این فرمول نیز همانند CPI شامل سه حالت می باشد:
1- بزرگتر از یک :به معنی آن است که به ازای یک ریال ارزش کسب شده در پروژه،بیش از یک ریال از کار برنامه ریزی شده،انجام گردیده است.
2- برابر با یک: به معنی آن است که به ازای یک ریال ارزش کسب شده در پروژه، یک ریال از کار برنامه ریزی شده انجام شده است.
3- کوچکتر از با یک: به معنی آن است که به ازای یک ریال ارزش شده در پروژه، کمتر از یک ریال از کار برنامه ریزی شده،انجام شده است.
-
مثال EVM در نرم افزار MSP:
پروژه زیر را با BAC=1200 دلار در نظر بگیرید:
پس از گذشت 8 روز از زمان شروع پروژه و به روز رسانی آن، نتایج زیر گزارش شده است:
پیشرفت واقعی (کار انجام شده) Task 1 برابر 80 درصد
پیشرفت واقعی (کار انجام شده) Task 2 برابر 50 درصد
هزینه واقعی ثبت شده برای Task 1 برابر 100$
هزینه واقعی ثبت شده برای Task 2 برابر 350$
پس از ورود اطلاعات گزارش فوق در نرم افزار MSP و با توجه به فرمول های بخش اول آموزش، نرم افزار PV,EV و AC را محاسبه کرده و همچنین با توجه به فرمول های این بخش نیز نرم افزار CP,CPI,SV و SPI را محاسبه می کند که در نهایت نتیجه بصورت زیر نمایش داده خواهد شد:
























